Epilepsie, periodiek voor professionals september 2004

Actueel

Johan Van Parys, Neurologie, Stichting Hans Berger Kliniek, Breda.

In de zomer van 2003 besloot AstraZeneca de productie en verkoop van primidon (Mysoline®) te stoppen. Enkele maanden nadat de firma hierover een bericht had rondgestuurd, zou het middel niet meer beschikbaar zijn. Meerdere patiënten kregen dit bericht, als een koude douche, te horen van de apotheekassistente. Dit leidde tot grote commotie bij de patiënten.

Wetenschappelijk onderzoek

Frans Leijten, Klinische Neurofysiologie, Universitair Medisch Centrum, Utrecht
en Rob Voskuyl, Laboratorium voor Fysiologie, Leiden.

Wat maakt hersenlaesies epileptogeen? Hieraan werd een sessie gewijd op de Endo-Neuro-Psycho meeting, het forum voor neurowetenschappen in Nederland. De vraag wat hersenlaesies epileptogeen maakt, is mooi te illustreren aan de hand van tubereuze sclerose (TSC).

Floor Jansen, Mireille Bourez-Swart, Cees van Huffelen en Onno van Nieuwenhuizen, Kinderneurologie en Klinische Neurofysiologie, Universitair Medisch Centrum, Utrecht.

Bij patiënten met tubereuze sclerose en epilepsie werd de consistentie van EEG foci bestudeerd. Hoewel het aantal foci over het algemeen toeneemt in de loop der jaren, werd bij bijna alle patiënten tenminste één consistente locatie van interictale epileptiforme activiteit gevonden. De resultaten van deze studie dragen mogelijk bij aan een verbetering van het selecteren van patiënten die in aanmerking komen voor epilepsiechirurgie.

Cyrille Ferrier, Eleonora Aronica, Frans Leijten, Wim Spliet en Cees van Huffelen, Pathologie en Klinische Neurofysologie, Universitair Medisch Centrum, Utrecht en Pathologie, Academisch Medisch Centrum, Amsterdam.

Elektrocorticografische registraties van patiënten met gangliogliomen werden onderzocht op aanwezigheid van verschillende piekpatronen. Resectiepreparaten werden onderzocht op aanwezigheid van dysplastische kenmerken rondom de tumor. Er zijn mogelijk positieve associaties tussen de aanwezigheid van bursts van pieken en balloncellen, en tussen de aanwezigheid van een continu piekpatroon en een gestoorde corticale architectuur.

Else Tolner, Fabian Kloosterman, Erwin van Vliet, Fernando Lopes da Silva en Jan Gorter, Swammerdam Instituut voor Levenswetenschappen, Neurobiologie, Universiteit van Amsterdam en Menno Witter, Onderzoeksinstituut voor Neurowetenschappen, VU medisch centrum, Amsterdam.

Bij patiënten met temporaalkwabepilepsie laat het oppervlakkige deel van de entorhinale schors selectief verlies van neuronen zien in laag III. In ons onderzoek is, met behulp van een rattenmodel voor temporaalkwabepilepsie, gekeken naar mogelijke reorganisatie in de oppervlakkige lagen van de entorhinale schors. Door metingen van de veldpotentiaal zijn fysiologische veranderingen gevonden die duiden op een mogelijke verstoring van inhibitie.

Historische wetenswaardigheden

Paul Eling, Nijmeegs Instituut voor Cognitie en Informatie, Katholieke Universiteit Nijmegen.

In Groningen is een reeks studies gedaan naar bewustzijnsverschijnselen bij epilepsie. Rond 1900 begon men in de psychiatrie de belangstelling voor de neurobiologische basis voor psychiatrische ziektebeelden te verliezen. Wiersma volgde die ontwikkelingen en stelde de bewustzijnsdalingen bij epilepsie centraal in het onderzoek. Daar bleef het bij totdat Boeke liet zien dat de veelgebruikte onderzoeksprocedure, de Bourdon-Wiersma test, niet geschikt was.

Proefschriftbesprekingen

Kees Stam, Klinische Neurofysiologie, VU medisch centrum, Amsterdam.

Op 14 juni 2004 promoveerde Arent de Jongh aan de Vrije Universiteit te Amsterdam op een onderzoek naar de relatie tussen pathologische activiteit in het MEG en het epileptogene gebied bij patiënten met hersentumoren en epilepsie. Hij onderzocht systematisch of de bronnen die ten grondslag liggen aan activiteit in de verschillende frequentiebanden van het MEG een relatie vertoonden met de tumor.